ข้อมูลสุขภาพ
Doctor Talk : “โรคตาแห้ง” เรื่องเล็กที่ไม่ควรมองข้าม โดย พญ.ประภาพรรณ ปิตุจาตุรนต์
ตาเป็นอวัยวะที่รับแสงและส่งสัญญาณไปยังสมอง ทำให้เรามองเห็นโลกภายนอกได้ หากตาแห้งเกิดขึ้น มักถูกมองว่าเป็นเรื่องเล็กน้อย แต่ถ้าไม่ได้รับการดูแลอาจส่งผลกระทบร้ายแรงต่อสุขภาพดวงตาได้
อะไรคือ “ตาแห้ง”
⦁ ภาวะที่ “น้ำตา” ไม่สามารถเคลือบพื้นผิวกระจกตาได้พอเพียง
⦁ อาจมาจาก การผลิตน้ำตาลดลง หรือ การระเหยเร็วเกินไป
⦁ น้ำตาจะประกอบด้วย ชั้นไขมัน น้ำ และเมือก ถ้าสมดุลส่วนใดเสียไป ก็อาจทำให้เกิดอาการ
สาเหตุที่พบบ่อย
1. อายุที่เพิ่มขึ้น
2. การใช้จอ (คอมพิวเตอร์ โทรศัพท์) เป็นเวลานาน
3. สภาพแวดล้อม เช่น อากาศแห้ง ลมแรง
4. การใส่คอนแทคเลนส์
5. โรคหรือยาบางชนิด (เช่น ยาแก้แพ้ ยาลดความดัน)
6. ฮอร์โมนที่เปลี่ยนแปลง (โดยเฉพาะผู้หญิงในวัยหมดประจำเดือน)
อาการที่สังเกตได้
⦁ ตาแห้ง แสบ เคือง
⦁ แสบหรือรู้สึกเหมือนมีฝุ่นหรือทรายในตา
⦁ ระคายเคืองเมื่ออยู่ในลม แดด หรือฝุ่น
⦁ น้ำตาไหล (ในบางกรณี น้ำตาเป็นปฏิกิริยาตอบสนอง)
⦁ ตาพร่า เห็นไม่ชัด
⦁ เมื่อตาแห้งรุนแรง อาจทำให้เกิดแผลที่กระจกตาหรือเกิดการติดเชื้อ
วิธีวินิจฉัย
⦁ แพทย์ตรวจสอบผิวหน้าเปลือกตา
⦁ ใช้สารสีเช่น fluorescein เพื่อตรวจจุดที่แสดงการทำลายของผิวตา
⦁ วัดปริมาณน้ำตา (Schirmer’s test)
⦁ ตรวจวัดอัตราการกระจายน้ำตา
แนวทางการรักษา / การป้องกัน
1. น้ำตาเทียม / หยอดตา
— เลือกชนิดที่เหมาะสมตามสภาพการระเหยหรือการผลิต
2. ลดระยะเวลาหน้าจอ / พักสายตา
— กฏ 20-20-20: ทุก 20 นาที มองไกล 20 ฟุต ประมาณ 20 วินาที
3.ใช้เครื่องปรับความชื้น / หลีกเลี่ยงลมแรง
4. เลี่ยงสิ่งระคายเคือง
— ฝุ่น ควัน แสงจ้า
5. การประคบร้อน / นวดเบา ๆ บริเวณเปลือกตา
— ช่วยให้ต่อมน้ำมันที่เปลือกตาเปิด ทำให้น้ำตาไม่ระเหยเร็ว
6. การใช้ยา / การรักษาพิเศษ
— ยาต้านการอักเสบเฉพาะจุด (ตามคำแนะนำแพทย์)
— การอุดรูน้ำตา (punctal plugs) ในกรณีที่น้ำตาระเหยเร็วมาก
7. ปรับพฤติกรรมสุขภาพโดยรวม
— ดื่มน้ำให้พอ
— รับประทานอาหารที่ดีต่อดวงตา (โอเมกา-3 ฯลฯ)
— หลีกเลี่ยงบุหรี่
สิ่งที่ควรระวัง
⦁ อย่าหยุดยา / หยอดตาโดยพลการโดยไม่ปรึกษาแพทย์
⦁ ถ้ามีอาการแสบ ๆ เจ็บ ๆ แนวลึก หรือตาพร่ามากขึ้น — ควรรีบพบแพทย์
⦁ อย่ามองว่าเป็นแค่เรื่องเล็ก เพราะอาจพัฒนาเป็นภาวะแทรกซ้อน
โรคตาแห้งเป็นภาวะที่หลายคนอาจมองข้าม แต่ถ้ามีอาการเรื้อรังไม่ดูแล อาจนำไปสู่ปัญหาสุขภาพดวงตารุนแรงได้ การปรับพฤติกรรม การใช้ผลิตภัณฑ์ช่วย เช่น น้ำตาเทียม และการพบแพทย์เป็นสิ่งสำคัญ
โปรแกรมตรวจคัดกรองตาแห้งอย่างละเอียด คลิก
สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม
แผนกจักษุ โทร. 045-429100 ต่อ 2241 , 2242
